Yapay zeka modellerinin belirli bir performans seviyesine ulaşması için gereken maliyet, son yıllarda çok hızlı bir şekilde geriliyor. Araştırma şirketi Epoch AI tarafından hazırlanan kapsamlı bir rapor, yapay zeka modellerini kullanma maliyetlerinin tarih boyunca görülen neredeyse tüm teknolojik sıçramalardan daha hızlı bir şekilde gerilediğini ortaya koyuyor. Öyle ki düşüş temposu, lityum iyon bataryalar, DNA dizileme ve bilgi işlem donanımlarında görülen maliyet düşüşlerinin çok üzerinde.
Maliyet rekor seviyede düştü
Epoch AI, yapay zekanın genel kullanım fiyatını ölçmüyor. Bunun yerine bir modelin belirli bir başarı seviyesine ulaşmasının ne kadara mal olduğunu inceliyor. Bunun için bilim, matematik ve benzeri alanlarda lisansüstü düzeyde sorular içeren GPQA Diamond gibi zorlu testler kullanılıyor.
Örneğin rapora göre GPT o3, Ocak 2025‘te GPQA Diamond testinde yüzde 75 başarıya ulaşırken soru başına yaklaşık 0,30 dolar maliyet oluşturuyordu. Yaklaşık 1,5 yıl sonra GPT-5.6 Luna aynı yüzde 75 seviyesine 0,0004 dolar maliyetle ulaşabiliyor. Bu, maliyetin eski seviyenin 750’de 1’ine inmesi ve yaklaşık yüzde 99,87 azalması anlamına geliyor. Bu düşüşte yeni modellerin daha az işlem gücü ve daha az token kullanabilmesi etkili oluyor. Şirketler aynı zamanda daha verimli sistemler geliştirdikçe kullanım fiyatlarını da aşağı çekebiliyor.
Epoch AI, yapay zekadaki maliyet düşüşünü başka teknolojilerle de karşılaştırdı. Lityum iyon bataryaların maliyeti 1991-2024 arasında yaklaşık 100 kat düşerken DNA dizileme teknolojisinde önemli maliyet düşüşleri 20 yıldan uzun bir sürede gerçekleşti. Bilgi işlem maliyetleri ise yaklaşık 60 yıllık dönemde yüz milyarlarca kat azaldı. Araştırmaya göre yapay zekanın maliyet düşüş hızı DNA dizilemeden yaklaşık dört kat, lityum iyon bataryalardan ise 18 kat daha yüksek.
Bununla birlikte yapay zekadaki maliyet düşüşünün her görevde aynı seviyede olmadığı da belirtiliyor. Epoch AI’ın matematik ve satranç gibi farklı testlerde yaptığı incelemelerde bazı görevlerde düzenli düşüş görülürken bazı görevlerde uzun süre değişim yaşanmadığı ve ardından maliyetlerin aniden gerilediği görüldü.
Üstelik maliyetlerin düşüş hızı da zamanla yavaşlıyor. İncelenen beş benchmarkta başlangıçta çeyrek başına yüzde 66’lık düşüş görülürken, iki yıl sonra bu oran yüzde 32’ye geriledi. Yine de bu, yapay zeka için oldukça hızlı bir maliyet düşüşü anlamına geliyor.
