Emekli arkeolog ve sanat tarihçisi Prof. Dr. Engin Beksaç, Edirne’nin Osmanlı ve Osmanlı öncesi kültürel mirasının özellikle kırsal kesimde ciddi tahribatla karşı karşıya olduğunu belirterek, tarihi yapı ve mezarlıkların korunması çağrısında bulundu.
Emekli arkeolog ve sanat tarihçisi Prof. Dr. Engin Beksaç, Edirne’nin Osmanlı ve Osmanlı öncesi dönemlere uzanan zengin kültürel mirasının korunmasına ilişkin değerlendirmelerde bulunarak, özellikle kırsal kesimde çok sayıda tarihi yapı ve mezarlığın yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu söyledi. Edirne’nin yalnızca Osmanlı döneminden ibaret olmayan köklü bir geçmişe sahip olduğunu belirten Beksaç, kentteki kültürel mirasın korunması konusunda şahsi çıkar ve anlaşmazlıklardan uzak kapsamlı bir kültür politikasına ihtiyaç olduğunu ifade etti. Beksaç, kırsal bölgelerde bulunan Osmanlı dönemine ait mezarlıkların, hamam, saray, han ve dergah kalıntılarının zaman içerisinde tahrip edildiğini ve bir bölümünün tamamen ortadan kalktığını söyledi. Kültürel mirasın korunmasının yalnızca geçmişe sahip çıkmak anlamına gelmediğini vurgulayan Beksaç, bu değerlerin gelecek nesillere aktarılmasının toplumsal bir sorumluluk olduğunu dile getirdi.
“Edirne aslında çok önemli bir şehir”
Prof. Dr. Engin Beksaç, Edirne’nin tarihi önemine dikkat çekerek, “Şimdi Edirne aslında çok önemli bir şehir. Yani sadece Osmanlı değil, onun Edirne’nin bir Osmanlı öncesi de var. Çok daha önceki süreçlere giden bir geçmişi var Edirne’nin. Fakat Edirne genellikle şahsi bazı ilgisizlikler ve bunun yanında şahsi hesaplaşmalar için kurban edilmiş bir şehir olarak karşımıza çıkıyor” dedi.
“Esas büyük facia kırsal kesimde karşımıza çıkıyor”
Kültürel mirasa yönelik tahribatın özellikle kırsal bölgelerde yoğunlaştığını belirten Beksaç, “Çok enteresan bir politika var Edirne’de. Bunların hepsi merkezde toparlanmış durumda veya büyük yerleşmelerde. Esas büyük facia kırsal kesimde karşımıza çıkıyor. Yani bundan yaklaşık 20 yıl önce bizim kırsal kesimde tespit etmiş olduğumuz pek çok mezarlık ve diğer Osmanlı kültürel mirası şu anda yok oldu veya yok olmak üzere. Kırsal kesimde çok sayıda hamam, saray, han ve dergah kalıntısı kendi haline terk edilmiş durumda” diye konuştu.
“En acı tahribatı hamamlar ve Osmanlı mezarlıklarında görebiliyoruz”
Tarihi mezarlıklar ve yapılardaki tahribata dikkat çeken Beksaç, “En acı tahribatı biz hamamlar ve Osmanlı mezarlıklarında görebiliyoruz. Özellikle Osmanlı kara taşlı mezarlıkları her geçen gün sökülerek tarla sürülme bahanesiyle de kurban ediliyor. Merkezde bile sorunlar var. Defalarca haber yaptığımız, defalarca belirttiğimiz pek çok türbeden, yatırdan geriye kalan hiçbir şey yok” şeklinde konuştu.
“Bunları korumak geleceğe karşı olan bir borcun ödenmesidir”
Kültürel mirasın korunmasının gelecek nesillere karşı bir sorumluluk olduğunu vurgulayan Beksaç, “Edirne’deki en büyük sorun şahsi çıkarlardan uzak bir gerçek kültür politikasının izlenmesi, vatandaşın birbirine duyduğu kinleri de birbirine yansıtmadan kültürel mirasa sahip çıkmamız. Bu bize bırakılmış olan ecdad yadigarıdır ve bunları korumak sadece geçmişe değil, geleceğe karşı olan bir borcun ödenmesinden başka bir şey değildir. Bunun bilinciyle hareket etmek, milli şuura sahip çıkmak, ataya saygı duymak bizim için en önemli borçtur, görevdir” ifadelerini kullandı.
