Hakan Kaplan 
New York’ta trafiği hafifletmek amacıyla 2025 Ocak itibarıyla uygulamaya konulan ücretli şehir merkezi giriş sistemi, trafik sıkışıklığını önemli ölçüde azaltmayı başardı. Cornell Üniversitesi tarafından gerçekleştirilen bir araştırma, Manhattan’ın 60. Cadde ve güneyini kapsayan “Trafik Azaltma Bölgesi” (CRZ) uygulamasının, günlük 9 dolarlık giriş ücretinin ulaşım ve çevre üzerindeki olumlu etkilerini gözler önüne serdi. Altı aylık bir süreyi ve yaklaşık 18 bin gözlemi kapsayan bu çalışmada, hava kirliliğinin göstergesi olan PM 2.5 partiküllerinde yüzde 22 oranında bir azalma tespit edildi ve bunun temiz havanın komşu bölgelere de yayıldığı belirtildi.
Araştırmanın verileri, şehir içindeki ulaşım konforunun arttığını gösteriyor. Özel araç trafiğinde yüzde 9, ağır kamyon trafiğinde ise yüzde 18 oranında bir düşüş yaşanırken, şehir içi araç hızları ortalama yüzde 11 oranında arttı. Trafikteki bu azalma, toplu taşıma kullanımını yüzde 7 oranında artırırken, otobüs hızlarındaki artış ise yüzde 47’ye kadar ulaştı. Çarpıcı bir diğer bulgu ise, ücretli bölge dışında kalan Bronx ve Staten Adası gibi yerlerde bile trafiğin yüzde 14 oranında rahatladığı oldu. Bu durum, sürücülere haftalık toplamda 21 milyon dolarlık bir zaman tasarrufu ve ekonomik refah sağladı.
Projenin, şehir genelinde gürültü ve kaza oranlarını düşürmesine rağmen yaya trafiği ve ticari faaliyetlerde bir azalma yaşanmaması, ekonomik sürdürülebilirliğini de destekliyor. Elde edilen yıllık gelirlerin 500 milyon dolara ulaşması bekleniyor ve bu gelirin tamamı metro hatlarının iyileştirilmesi ile toplu taşıma kalitesinin artırılması için kullanılacak. Hem çevresel hem de kentsel refahı artıran bu uygulama, Londra ve Milano gibi örneklerin ardından modern şehircilikte trafik sorunlarıyla başa çıkmada en başarılı yöntemlerden biri olarak kabul ediliyor.
