Fon soruşturması kapsamında tartışmalar sürerken, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın ailesine ait 37,8 milyon liralık tasarrufun SUKUK (kira sertifikası) hesabında bulunduğunu açıklaması, bu finansal aracın ne olduğu sorusunu yeniden gündeme taşıdı. Peki, Sukuk nedir? Fon soruşturmasında gündeme gelen sukuk ne demek?
SUKUK NE DEMEK?
“Sukuk” kelimesi Arapça kökenlidir ve İslami finans sisteminde kullanılan bir yatırım ve finansman aracını ifade eder. Sukukta geleneksel tahvilde olduğu gibi faiz üzerinden bir getiri sağlanması yerine, yatırımın dayandığı varlık, hak, kira geliri veya ticari faaliyetten elde edilen gelir esas alınır. Bu yönüyle sukuk, İslami finans ilkelerine uygun yatırım araçları arasında değerlendirilir ve günlük kullanımda “faizsiz tahvil” olarak da tanımlanır.
İslam İşbirliği Teşkilatına bağlı fıkıh akademisi sukuk kullanımını Şubat 1988’de meşru saymış, İslami Finans Kuruluşları Muhasebe ve Denetim Kurumu (AAOIFI) ise 2003’te “17 No’lu Yatırım Sukuku Şer’î Standardı”nı yayımlamıştır
SUKUK NASIL ÇALIŞIR?
Basit bir örnekle:
Bir şirketin finansmana ihtiyacı olduğunu düşünelim.
Şirketin sahip olduğu bir gayrimenkul veya başka bir varlık, belirli bir yapı üzerinden finansmana konu edilir.
Varlık Kiralama Şirketi (VKŞ) sukuk/kira sertifikası ihraç eder.
Yatırımcılar bu sertifikaları satın alarak sisteme fon sağlar.
Yatırımcıların getirisi, dayanak varlıktan veya haktan elde edilen gelir üzerinden oluşur.
SUKUK İLE TAHVİL ARASINDAKİ FARK NEDİR?
Tahvil: Temel olarak borç ilişkisine dayanır ve yatırımcı faiz geliri elde eder.
Sukuk: Bir varlık veya hakla bağlantılıdır; yatırımcı bu varlık ya da haktan elde edilen gelire belirli ölçüde hak kazanır.
