Emeklilikte 2048 yılına kadar herkes için eşitlik sağlanacak! Milyonlarca çalışan ve emekli, sosyal güvenlik sisteminde yaşanan değişiklikleri dikkatle izliyor. Uzmanlar, bu değişikliklerin etkilerini değerlendirirken, bazı önemli uyarılarda da bulunuyor. 2008 yılı, sosyal güvenlik sisteminde bir dönüm noktası oluşturması bakımından dikkat çekiyor. Bu tarihte yapılan düzenlemeler, yeni nesil memurlar için emeklilik sürecini oldukça karmaşık hale getirdi.
2048 YILINDA EMEKLİLİKTE EŞİTLİK Türkiye gazetesi yazarı İsa Karakaş’ın “Yeni Nesil Memurun Emeklilik Rehberi” başlıklı yazısında, 2008 sonrası işe başlayan memurlar için zorlu bir emeklilik sürecinin beklediği vurgulanıyor. 2048 yılı geldiğinde, kadın ve erkek ayrımı olmaksızın herkesin emeklilik yaşı 65 olacak. Böylece, devlet dairesinde çalışanlar için emeklilik artık bir “zamanlama stratejisi” haline geldi. Ekim 2008’de yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun ile eski “Emekli Sandığı” sistemi sona ererken, SGK’nın 4/1-c statüsü memurları yaş haddi sorunuyla karşı karşıya bıraktı.
GÜNÜ DOLDURAMAYANLAR ZORDA Yeni nesil memurlar için emeklilikte kritik bir tarih belirlenmiş durumda: 2036. Eğer bir memur, 31 Aralık 2035’e kadar 9.000 gün (25 yıl) prim ödeme süresini tamamlayamazsa, emeklilik yaşı kademeli olarak artmaya başlayacak. Her yıl 2036 tarihini kaçırmak, memurun emeklilik hayalini daha da ileriye itiyor. 9.000 günün tamamlandığı tarihe göre yaş tablosu şöyle: 2036 yılına kadar: Kadın 58, Erkek 60 yaş; 2048 ve sonrasında ise her iki cins için emeklilik yaşı 65 olacak. Bu durum, bugün işe başlayan bir gencin emeklilik için yalnızca prim doldurmasının yeterli olmadığını, sistemin sürekli yükselen yaş eşiğini aşması gerektiğini gösteriyor.
18 YAŞ SINIRI: PRİM VAR, HİZMET YOK! Sistemdeki bir başka engel ise 18 yaş kuralı. Genç memurlar için sigortalılık süresi 18 yaşında başlıyor. Bu yaştan önce ödenen primler toplam gün sayısına eklenmesine rağmen, “hizmet süresi” sadece reşit olduktan sonra işlemeye başlıyor. Meslek okulu mezunu olan ve mahkeme kararıyla “kazai rüşt” alanlar bu kuralı aşabiliyor. Diğerleri için kıdem süreci, 18 yaş sınırı geçildikten sonra başlıyor.
5.400 GÜN İLE EMEKLİLİKTE ‘YAŞ’ EKLEMESİ Tam emeklilik için gereken 9.000 günü dolduramayanlar için “Yaş Haddinden Emeklilik” bir alternatif gibi görünse de burada da sıkı şartlar mevcut. 5.400 prim günü olanlar yaş haddinden emekli olabiliyor ancak 2036 sonrasına kalanlar için yaş hadlerine 3 yıl daha ekleniyor. Bu durum, kısmi emeklilikte dahi 65 yaş sınırına dayanan bir çalışma süresi gerektiriyor.
EMEKLİLİK ARTIK BİR ZAMANLAMA SANATI Karakaş’a göre, 2008 sonrası sisteme dahil olan memurlar için emeklilik, sadece bir kıdem meselesi değil, aynı zamanda bir hayatta kalma ve zamanlama meselesi haline gelmiştir. Karakaş yazısını, “’Dereyi görmeden paçayı sıvama’ derler ancak emeklilikte paçayı önceden sıvayarak planlama şart. 2008 sonrası göreve başlayan memurlar için emeklilik, artık bir zamanlama sanatı. Prim gününü 2036’dan önce dolduramayan her memur, ömründen birkaç yılı daha masada bırakmak zorunda kalacaktır. Unutmayın; devlet dairesinde zaman hızlı geçer, ancak emeklilik yaşı geldiğinde o saatler yavaşlar” sözleriyle sonlandırdı.
“DAHA YÜKSEK EMEKLİ MAAŞI İMKANSIZ DEĞİL” Emeklilik hayallerinizi ileriye atmayın; 9.000 günün hesabını bugünden yapın ki, yaşınız 65’e yaklaştığında yorgunluğunuzun karşılığını alabilirsiniz. Eğer memuriyette duraklamak istemiyorsanız, emeklilik planlaması ile farklı statüden daha yüksek emekli maaşının elde edilebileceğini unutmayın!
